Avrupa Komisyonu tarafından, HORIZON-CL5-2026-09-D4-08 – Full-scale demonstration of heat upgrade solutions in industrial processes başlıklı çağrı kapsamında, proje önerilerinde yer alan “Full-scale demonstration” ifadesinin kapsamına ilişkin bir açıklama paylaşılmıştır.
Açıklamada, çağrının amacının, sanayi proseslerinde yerel olarak mevcut ısının geri kazanılması ve yükseltilerek proses ihtiyaçlarının karşılanması, böylece fosil yakıt kullanımının önemli ölçüde veya tamamen ortadan kaldırılması olduğu bve çağrı kapsamında beklenen teknolojik olgunluk seviyesi ise TRL 7-8 olarak belirlendiği belirtilmektedir.
“Full-scale” demonstration ne anlama geliyor?
Komisyon açıklamasına göre “full-scale”, projenin yalnızca prosesin küçük bir bölümünün ısı ihtiyacını karşılayan küçük ölçekli bir pilot uygulama ile sınırlı olmaması gerektiğini ifade etmektedir.
Proje kapsamında, mümkün olduğunca tam ölçekli veya endüstriyel ölçekte ekipman ve sistemlerin demonstrasyonunun gerçekleştirilmesi beklenmektedir.
Bu doğrultuda demonstrasyonun temel hedefi, mevcut fosil yakıt kullanımının:
tamamen ortadan kaldırılması veya
mümkün olmadığı durumlarda önemli bir bölümünün yeni sistem tarafından ikame edilmesi olmalıdır.
Proje ölçeği nasıl değerlendirilebilir?
Komisyonun açıklamasına göre, projenin demonstrasyon kapsamında fiziksel olarak kurduğu sistem, tesisin toplam ısı ihtiyacının tamamını karşılamıyor olsa dahi, sistemin daha fazla ekipman eklenerek tam kapasiteye ulaştırılabilir olması önem taşımaktadır.
Başka bir ifadeyle, projede demonstrasyonu gerçekleştirilen sistemin daha büyük ölçeğe taşınması için tasarımında büyük değişiklikler yapılması gerekmemelidir.
Bu durum özellikle standartlaştırılmış ve modüler ekipmanlar açısından önem taşımaktadır.
Örneğin, bir ısı pompası (heat pump) teknolojisinin demonstrasyonu kapsamında tek bir ünitenin kurulması ve test edilmesi öngörülüyorsa, tesisin toplam ısı ihtiyacının karşılanabilmesi için aynı özellikte birden fazla ünitenin paralel olarak sisteme eklenebilmesi beklenebilir.
Not: Avrupa Komisyonu tarafından sağlanan bu açıklama, HORIZON-CL5-2026-09-D4-08 çağrısı kapsamında yöneltilen bir soruya verilen yanıt doğrultusunda hazırlanmıştır. Soru ve yanıtın çağrının çevrim içi Q&A bölümüne de eklenmesi planlanmaktadır.
Ufuk Avrupa Programı Küme 5 Enerji alanı (Destination 3 ve 4) kapsamındaki sorularınızı bizlere ncpenergy@tubitak.gov.tr adresi üzerinden iletebilirsiniz.